Philology Research article · Open access

Sun’iy intellekt va tabiiy tilni qayta ishlash (NLP): rivojlanish bosqichlari, imkoniyatlar va muammolar

17 November 2026pp. 110-11717 readsVol. 1 No. 2 (2026)
Download PDF

Abstract

Ushbu maqolada sun’iy intellekt (SI) va tabiiy tilni qayta ishlash (Natural Language Processing, NLP) sohasining rivojlanish bosqichlari, asosiy vazifalari va amaliy qoʻllanilishi tahlil qilinadi. NLP qoidaga asoslangan tizimlardan statistik usullarga, soʻngra neyron tarmoqlar va transformer arxitekturasiga asoslangan yirik til modellariga (LLM) qadar bosib oʻtgan yoʻli koʻrib chiqiladi. Shuningdek, til taʼlimi va tilshunoslikdagi imkoniyatlar, oʻzbek tili uchun NLP rivojlantirishdagi muammolar hamda sohaning axloqiy masalalari yoritiladi.

Keywords: sun’iy intellekt, tabiiy tilni qayta ishlash, mashinaviy oʻqitish, transformer

Read the full text hereOpen in a new tab

References

  1. Turing A. M. Computing Machinery and Intelligence // Mind. — 1950. — Vol. 59, No.
  2. — P. 433–460.
  3. Weizenbaum J. ELIZA — A Computer Program for the Study of Natural Language
  4. Communication between Man and Machine // Communications of the ACM. — 1966. —
  5. Vol. 9, No. 1. — P. 36–45.
  6. Mikolov T., Chen K., Corrado G., Dean J. Efficient Estimation of Word Representations in Vector Space // arXiv:1301.3781. — 2013.

How to cite

Ismatullayev, M. (2026). Sun’iy intellekt va tabiiy tilni qayta ishlash (NLP): rivojlanish bosqichlari, imkoniyatlar va muammolar. UniPublish Journal of Science, 1(2), 110-117. https://unipublish.org/articles/suniy-intellekt-va-tabiiy-tilni-qayta-ishlash-nlp-rivojlanish-bosqichl